دنباله دار بین ستاره ای 3I/Atlas که در ژوئیه 2025 توسط تلسکوپ اطلس در شیلی کشف شد، یک مدار هذلولی را دنبال می کند که پس از عبور آن را به خارج از منظومه شمسی می برد.
این خط سیر آن را در 30 اکتبر در فاصله 1.4 واحد نجومی به خورشید و در 19 دسامبر در فاصله 1.8 واحد نجومی بدون خطر برخورد به زمین نزدیک می کند.
دانشمندان ناسا مشاهدات را با آژانس های بین المللی هماهنگ می کنند تا ترکیب و سرعت 125000 مایل در ساعت را ترسیم کنند.
- کشف اولیه در 1 ژوئیه 2025، با مشاهدات پیش از کشف از ژوئن.
- سن تخمین زده شده در حدود هفت میلیارد سال است که از قرص ضخیم کهکشان راه شیری سرچشمه می گیرد.
- جرم تقریبی 33 میلیارد تن، پوشیده از یخ که حالت کما و دم را ایجاد می کند.
نزدیکی به مریخ در تاریخ 3 اکتبر، تصاویر دقیقی را از مدارگردها به نمایش گذاشت که دانه های گرد و غبار به اندازه میکرومتر را نشان داد.
مشخصات فیزیکی با جزئیات آشکار شد
ترکیب 3I/Atlas شامل ترکیبات آلی تحت تابش مانند تولین است که به کما رنگ مایل به قرمز می دهد.
کما آن از 13000 کیلومتر در ژوئن به 18000 در ژوئیه رسید که نشان دهنده انتشار غبار و گاز است.
هسته یخی دمی به طول بیش از 600 هزار مایل ایجاد می کند، با رفتار غیر معمول در جهت گیری به سمت خورشید به جای دور شدن.
مشاهدات اولیه و ناهنجاری های شناسایی شده
تلسکوپهای زمینی این شی مخروطی شکل را با درخشش سبز مایل به تصویربرداری کردند که ماهیت دنبالهداری آن را تأیید میکند.
داده های ناسا نشان می دهد که این دنباله دار مسیر خود را به طور نامنظم تغییر نمی دهد، که با گمانه زنی های اولیه در تناقض است.
کمپین نظارت بین المللی
شبکه بین المللی هشدار سیارک ردیابی را از 27 نوامبر تا 27 ژانویه 2026 هماهنگ می کند.
تصاویر گرفته شده توسط ماموریت های فضایی
تلسکوپ فضایی هابل 3I/Atlas را در 21 ژوئیه در فاصله 277 میلیون مایلی از زمین ثبت کرد که یک پیله غبار قطره ای شکل را نشان می دهد.
ماموریت لوسی، در مسیر سیارکهای تروجان مشتری، عکسهایی را از 16 سپتامبر در فاصله 240 میلیون مایلی دورتر جمع آوری کرد و هسته را به عنوان یک نقطه ضعیف نشان داد.
ماموریت Psyche چهار مشاهدات را در 8 و 9 سپتامبر در 33 میلیون مایل به دست آورد و کما اولیه را تشخیص داد.
مدارگرد شناسایی مریخ در ماه اکتبر، در فاصله 90 میلیون مایلی، تصاویری ثبت کرد که توپی مبهم از غبار و یخ را نشان میداد.
ناهنجاری ها و نظریه های علمی
این دنبالهدار دارای دم معکوس و تغییرات رنگ مایل به آبی در نزدیکی خورشید است که به انتشار هیدروژن و غبار ریز نسبت داده میشود.
محققان به 12 بی نظمی، مانند مسیر شیب دار در کهکشان اشاره می کنند، اما رعایت قوانین گرانشی را تایید می کنند.
تمرین دفاع سیاره ای در عمل
سازمان ملل پروتکلهای دفاعی را با شبیهسازی انحراف، با استفاده از رادارها، ماهوارهها و یادگیری ماشینی برای آزمایش در 29 دسامبر فعال میکند.
آژانس هایی مانند Esa و Jaxa بخشی از این تلاش هستند که سیستم های شناسایی و رهگیری خودکار را تأیید می کنند.
مشارکت ناظران آماتور
اخترشناسان آماتور در کانادا، ژاپن، اسپانیا و شیلی عکسهای واضحی ارائه کردهاند، مانند تصویر 21 نوامبر پل کرگس که در وضوح از عکسهای اولیه ناسا پیشی گرفته است.
این مشارکتها دادههای حرفهای را تکمیل میکنند و کاتالوگ تصاویر را برای تجزیه و تحلیل طیفسنجی گسترش میدهند.
آوی لوب، استاد دانشگاه هاروارد، در 22 و 24 نوامبر عکس هایی گرفت و کمای روشن و دم باریک را برجسته کرد.
آینده دنباله دار پس از حضیض
پس از حضیض، 3I/Atlas در 3 نوامبر با 0.65 واحد نجومی از زهره و در 16 مارس 2026 با 0.358 واحد نجومی از مشتری می گذرد.
مشاهدات با مأموریتهایی مانند PUNCH ادامه مییابد، که تصاویری را از سپتامبر تا اکتبر ترکیب میکند که طول دم را در فاصله ۲۳۱ تا ۲۳۵ میلیون مایلی از زمین نشان میدهد.
ابزار فرابنفش Maven که به دور مریخ می چرخد، در 9 اکتبر اتم های هیدروژن را در اطراف دنباله دار ترسیم کرد.
پیشرفت در کشف اجرام بین ستاره ای
سومین بازدیدکننده بین ستاره ای اهمیت شبکه هایی مانند اطلس را برای هشدار اولیه تقویت می کند.
دادههای 3I/Atlas مدلهای دفاعی را بهبود میبخشد و پاسخها به تهدیدات واقعی را بدون وحشت عمومی شبیهسازی میکند.
رصدپذیری گسترده اجازه می دهد تا مطالعات غبار بین ستاره ای، قابل مقایسه با 2I/Borisov، برای درک شکل گیری کهکشان ها.
