అంతర్జాతీయ ఖగోళ శాస్త్రవేత్తల బృందం, ప్రధానంగా నెదర్లాండ్స్లో ఉన్న LOFAR రేడియో టెలిస్కోప్ను ఉపయోగించి రేడియో తరంగాలలో విశ్వం యొక్క అతిపెద్ద సర్వేను పూర్తి చేసింది. LoTSS-DR3 ప్రాజెక్ట్లో భాగమైన మ్యాప్, సూపర్ మాసివ్ బ్లాక్ హోల్స్ మరియు సుదూర గెలాక్సీ విలీనాల ద్వారా విడుదలయ్యే జెట్లతో సహా 13.7 మిలియన్ కాస్మిక్ మూలాలను జాబితా చేసింది. యూరోపియన్ సూపర్కంప్యూటింగ్ సెంటర్లలో డేటా ప్రాసెస్ చేయబడి సంవత్సరాల తరబడి పరిశీలనలు జరిగాయి మరియు ఫలితాలు ఈ వారం ప్రత్యేక సైంటిఫిక్ జర్నల్లో ప్రచురించబడ్డాయి.
ఐరోపా అంతటా పంపిణీ చేయబడిన వేలాది యాంటెన్నాలతో రూపొందించబడిన LOFAR, తక్కువ పౌనఃపున్యాల వద్ద పనిచేస్తుంది, ఇది ఇతర టెలిస్కోప్లు సంగ్రహించని బలహీన రేడియో ఉద్గారాలను గుర్తించడానికి అనుమతిస్తుంది. ఈ సున్నితత్వం గెలాక్సీ సమూహాలలో సూపర్నోవా అవశేషాలు మరియు అయస్కాంత క్షేత్రాల వంటి నిర్మాణాలను వెల్లడించింది. ఉత్తర ఆకాశంలో ఎక్కువ భాగాన్ని కవర్ చేసే మ్యాప్ను కంపైల్ చేయడానికి శాస్త్రవేత్తలు 13,000 గంటల కంటే ఎక్కువ డేటాను ప్రాసెస్ చేశారు.
- బ్లాక్ హోల్స్ ద్వారా వేగవంతం చేయబడిన కణాల జెట్లు మిలియన్ల కాంతి సంవత్సరాలను విస్తరించాయి.
- రేడియో తరంగాలలో శక్తిని విడుదల చేసే గెలాక్సీ విలీనాలు.
- నక్షత్ర విస్ఫోటనాలు మరియు ఎక్సోప్లానెట్స్ మరియు హోస్ట్ స్టార్ల మధ్య పరస్పర చర్యలు.
- కాస్మిక్ నిర్మాణాల ఏర్పాటును ప్రభావితం చేసే అయస్కాంత క్షేత్రాలు.
ఈ అంశాలు విశ్వం యొక్క పరిణామాన్ని రూపొందించే శక్తివంతమైన ప్రక్రియలను హైలైట్ చేస్తాయి. నక్షత్రాల నిర్మాణం మరియు గెలాక్సీ డైనమిక్స్పై అధ్యయనాల కోసం మ్యాప్ డేటాను అందిస్తుంది.
సర్వే యొక్క సాంకేతిక వివరాలు
LoTSS-DR3 ప్రాజెక్ట్ రేడియో ఖగోళ శాస్త్రంలో పురోగతిని సూచిస్తుంది, రిజల్యూషన్ మరియు సున్నితత్వం మునుపటి సర్వేల కంటే మెరుగైనది. LOFAR యొక్క యాంటెనాలు 10 మరియు 240 MHz మధ్య పౌనఃపున్యాల వద్ద సంకేతాలను సంగ్రహిస్తాయి, ఆప్టికల్ లేదా ఇన్ఫ్రారెడ్ తరంగదైర్ఘ్యాల వద్ద కనిపించని దృగ్విషయాలను వెల్లడిస్తాయి. భూసంబంధమైన జోక్యాన్ని తొలగించడానికి, గుర్తించడంలో ఖచ్చితత్వాన్ని నిర్ధారించడానికి డేటా క్రమాంకనం చేయబడింది.
వివిధ యూరోపియన్ సంస్థల నుండి 100 మందికి పైగా శాస్త్రవేత్తలు డేటాను ప్రాసెస్ చేయడంలో సహకరించారు. జర్మనీలోని FZ జూలిచ్ వంటి కేంద్రాలు ఇంటెన్సివ్ గణన విశ్లేషణలను నిర్వహించాయి. ఈ సహకారం భూమి నుండి కొన్ని బిలియన్ల కాంతి సంవత్సరాల దూరంలో ఉన్న సుదూర వనరులను మ్యాప్ చేయడం సాధ్యపడింది.
గుర్తించబడిన శక్తివంతమైన దృగ్విషయాలు
క్రియాశీల గెలాక్సీల కేంద్రాల్లోని సూపర్ మాసివ్ బ్లాక్ హోల్స్ రేడియో-డిటెక్టబుల్ సింక్రోట్రోన్ రేడియేషన్ను ఉత్పత్తి చేసే ప్లాస్మా జెట్లను విడుదల చేస్తాయి. మ్యాప్ ఈ క్రియాశీల గెలాక్సీ కేంద్రకాలను వేలకొద్దీ గుర్తించింది, విశ్వ సమయంలో వాటి పరిణామం గురించి ఆధారాలను అందిస్తుంది. ఈ నిర్మాణాలు వాటి హోస్ట్ గెలాక్సీలలో నక్షత్రాల నిర్మాణాన్ని ప్రభావితం చేయగలవు.
గెలాక్సీ సమూహాల విలీనాలు రేడియోను విడుదల చేసే కణాలను వేగవంతం చేసే షాక్ తరంగాలను ఉత్పత్తి చేస్తాయి. సర్వే అటువంటి సంఘటనలను వివరంగా గుర్తించింది, అయస్కాంత క్షేత్ర తీవ్రతలను కొలవడానికి అనుమతిస్తుంది. ఈ కొలతలు కాస్మిక్ అయస్కాంతత్వం పెద్ద ప్రమాణాలపై ఎలా విస్తరిస్తుందో అర్థం చేసుకోవడంలో సహాయపడతాయి.
నక్షత్ర విస్ఫోటనాల ఫలితంగా ఏర్పడిన సూపర్నోవా అవశేషాలు మ్యాప్లో అయనీకరణ వాయువు బుడగలుగా కనిపిస్తాయి. The data reveals its distribution and interaction with the interstellar medium. పల్సర్ల వంటి న్యూట్రాన్ నక్షత్రాలు కూడా జాబితా చేయబడ్డాయి, ఇవి దట్టమైన పదార్థం యొక్క అధ్యయనాలకు దోహదం చేస్తాయి.
The LOFAR Two-meter Sky Survey – VII. మూడవ డేటా విడుదల:https://t.co/ceIbXMmgdt-> అతిపెద్ద రేడియో స్కై సర్వే అపూర్వమైన వివరాలతో విశ్వాన్ని మ్యాప్ చేస్తుంది:https://t.co/bAHbYctagm pic.twitter.com/AHqK80Ra6g
— డేనియల్ ఫిషర్ @[email protected] (@cosmos4u)ఫిబ్రవరి 19, 2026
కాస్మోలజీకి చిక్కులు
మ్యాప్ విశ్వ వెబ్ యొక్క సమగ్ర వీక్షణను అందిస్తుంది, గెలాక్సీలు మరియు కృష్ణ పదార్థంతో రూపొందించబడిన విశ్వం యొక్క పెద్ద-స్థాయి నిర్మాణం. రేడియో ఉద్గారాలు ఇతర తరంగదైర్ఘ్యాల వద్ద కనిపించని డైనమిక్లను బహిర్గతం చేస్తూ క్లస్టర్లను అనుసంధానించే గ్యాస్ ఫిలమెంట్లను గుర్తించాయి. ఈ డేటా కాస్మోలాజికల్ సిమ్యులేషన్ మోడల్లకు మద్దతు ఇస్తుంది, పదార్థం పంపిణీ గురించి అంచనాలను మెరుగుపరుస్తుంది.
గెలాక్సీ అయస్కాంత క్షేత్రాలు, అపూర్వమైన ఖచ్చితత్వంతో మ్యాప్ చేయబడ్డాయి, పాలపుంత వంటి గెలాక్సీలలో మురి నమూనాలను చూపుతాయి. ఈ క్షేత్రాలు వాయువు ప్రవాహాన్ని నియంత్రిస్తాయి, నక్షత్రాల నిర్మాణ రేటును ప్రభావితం చేస్తాయని పరిశీలనలు సూచిస్తున్నాయి. గుర్తించబడిన క్రమరాహిత్యాలు కాస్మిక్ అయస్కాంతత్వం యొక్క మూలం గురించి ప్రస్తుత సిద్ధాంతాలను సవాలు చేస్తాయి.
రేడియో ఉద్గారాలుగా గుర్తించబడిన ఎక్సోప్లానెట్లు మరియు నక్షత్రాల మధ్య పరస్పర చర్యలు సుదూర వ్యవస్థలలోని గ్రహ అరోరాలను సూచిస్తాయి. అరుదైనప్పటికీ, ఈ గుర్తింపులు ఎక్సోప్లానెట్లపై నివాసయోగ్యత అధ్యయనాలకు మార్గాలను తెరుస్తాయి. మ్యాప్ పురాతన రేడియో గెలాక్సీలను, విశ్వంలోని గత యుగాల అవశేషాలను కూడా గుర్తిస్తుంది.
గామా-రే పేలుళ్లు, నక్షత్ర పతనాలతో సంబంధం కలిగి ఉంటాయి, LOFAR సంగ్రహించిన రేడియో సంతకాలను వదిలివేస్తాయి. ఈ సంఘటనలు కాస్మోస్లో భారీ మూలకాల ఉత్పత్తిపై డేటాను అందిస్తాయి. ఇతర టెలిస్కోప్ల నుండి డేటాతో అనుసంధానించబడిన విశ్లేషణ విశ్వం యొక్క బహుళ-ఫ్రీక్వెన్సీ అవగాహనను మెరుగుపరుస్తుంది.
ప్రాసెసింగ్లో గణన పురోగతి
LOFAR డేటా వాల్యూమ్కు అధునాతన ప్రాసెసింగ్ పద్ధతులు అవసరం. మెషిన్ లెర్నింగ్ అల్గారిథమ్లు ఆటోమేటిక్ ఫాంట్ వర్గీకరణకు, విశ్లేషణను వేగవంతం చేయడానికి సహాయపడతాయి. JUELS వంటి యూరోపియన్ సూపర్కంప్యూటింగ్ కేంద్రాలు సమాంతరంగా పెటాబైట్ల సమాచారాన్ని ప్రాసెస్ చేశాయి.
ఈ ఆవిష్కరణలు ప్రస్తుత మ్యాప్ను సులభతరం చేయడమే కాకుండా భవిష్యత్ పరిశోధనలకు మార్గం సుగమం చేశాయి. బృందం అధిక-రిజల్యూషన్ డేటాను ఏకీకృతం చేయాలని యోచిస్తోంది, చక్కటి నిర్మాణాలను గుర్తించడాన్ని మెరుగుపరుస్తుంది. ప్రపంచ సంస్థలతో భాగస్వామ్యాలు పరిశీలనల పరిధిని విస్తరిస్తాయి.
భవిష్యత్ పరిశీలనల కోసం సన్నాహాలు
రాబోయే సంవత్సరాల్లో అంచనా వేయబడిన LOFAR 2.0కి అప్గ్రేడ్ చేయడం, సర్వే వేగాన్ని రెట్టింపు చేస్తుంది మరియు డేటా నాణ్యతను మెరుగుపరుస్తుంది. కొత్త సెన్సార్లు మరియు సాఫ్ట్వేర్ విస్తృత పౌనఃపున్యాలను సంగ్రహించడానికి అనుమతిస్తుంది, మరిన్ని విషయాలను వెల్లడిస్తుంది. ఈ సాంకేతిక పరిణామం మరింత వివరణాత్మక మ్యాప్లకు హామీ ఇస్తుంది.
స్క్వేర్ కిలోమీటర్ అర్రే వంటి కాంప్లిమెంటరీ ప్రాజెక్ట్లు LoTSS నుండి పాఠాల నుండి ప్రయోజనం పొందుతాయి. అంతర్జాతీయ సహకారాలు ఓపెన్ డేటా షేరింగ్ని నిర్ధారిస్తాయి, ప్రపంచ పరిశోధనలను ప్రోత్సహిస్తాయి. ప్రస్తుత మ్యాప్ ఖగోళ శాస్త్రంలో వందలాది అధ్యయనాలకు ఇప్పటికే స్ఫూర్తినిస్తుంది.
మ్యాప్లో ఊహించని ఆవిష్కరణలు
ఒక ముఖ్యమైన క్రమరాహిత్యం పాలపుంతలో అయస్కాంత నిర్మాణాలను కలిగి ఉంటుంది, ధనుస్సు చేతిలో ఊహించని మలుపులు ఉంటాయి. ఫెరడే రొటేషన్ వంటి సాంకేతికతలు అసమానతలను బహిర్గతం చేస్తూ ఈ క్షేత్రాల సంస్థను కొలుస్తాయి. ఈ ఆవిష్కరణలు గెలాక్సీ యొక్క సాంప్రదాయ నమూనాలను ప్రశ్నిస్తాయి.
మ్యాప్ సమీపంలోని నక్షత్రాల నుండి మంటలు వంటి హెచ్చుతగ్గుల నక్షత్ర పరస్పర చర్యలను కూడా బహిర్గతం చేసింది. ద్వితీయంగా ఉన్నప్పటికీ, ఈ గుర్తింపులు నక్షత్ర కేటలాగ్లకు దోహదం చేస్తాయి. ఇన్ఫ్రారెడ్ డేటాతో ఏకీకరణ బహుముఖ విశ్లేషణలను మెరుగుపరుస్తుంది.