News (NE)

जापानी वेधशालाले गामा क्यासियोपिया तारा प्रणालीमा चरम विकिरणको रहस्य खोल्छ

XRISM raios X da estrela gamma Cas
XRISM raios X da estrela gamma Cas - Reprodução/ESA

Liège को Universidade का वैज्ञानिकहरूले Gamma Cassiopeiae तारा प्रणालीबाट आउने तीव्र एक्स-रे उत्सर्जनको सही स्रोत पत्ता लगाएका छन्। लगभग पचास वर्षदेखि विश्वभरका अन्वेषकहरूलाई चुनौती दिने खगोलीय घटना मुख्य उच्च-द्रव्यमानको ताराबाट नभई निरन्तर र जटिल गतिमा प्राथमिक खगोलीय पिण्डलाई परिक्रमा गर्ने चुम्बकीय सेतो बौनाबाट उत्पन्न भएको हो।

जापानी स्पेस टेलिस्कोप XRISM द्वारा संकलित अत्यन्त उच्च-परिशुद्धता डाटाको प्रयोगबाट यो खोज सम्भव भएको हो। जानकारीले बाइनरी प्रणालीहरूको एक विशिष्ट वर्गको अस्तित्व पुष्टि गर्दछ जुन पहिले मात्र तारकीय विकासका विशेषज्ञहरूद्वारा तयार गरिएको सैद्धान्तिक मोडेलहरूमा अवस्थित थियो।

प्रणालीमा अद्वितीय भौतिक विशेषताहरू छन् जसले विगत केही दशकहरूमा स्थानिक विश्लेषणलाई गाह्रो बनाएको छ:
– मुख्य तारा दुर्लभ प्रकारको Be को हो, अत्यन्तै द्रुत परिक्रमा भएको।
– आकाशीय पिण्डले बारम्बार पदार्थलाई बाहिर निकाल्छ, बाक्लो परिकार डिस्क बनाउँछ।
– ऐतिहासिक मापनले सामान्य मानक भन्दा चालीस पटक एक्स-रे संकेत गरेको छ।
– यस क्षेत्रको प्लाज्मा एक सय मिलियन डिग्री Celsius भन्दा बढी तापक्रममा पुग्छ।

पुष्टिकरणले यी ऊर्जा उत्सर्जनको प्रकृतिको बारेमा 1976 मा सुरु भएको लामो शैक्षिक बहस समाप्त हुन्छ। विस्तृत म्यापिङले Via Láctea मा फैलिएको अन्य तारकीय प्रणालीहरूको खोजी गर्न ठोस डाटाबेस प्रदान गर्दछ जसले समान विकिरण हस्ताक्षरहरू प्रदर्शन गर्दछ, असामान्य ऊर्जा अपव्यय व्यवहारको साथ आकाशीय पिण्डहरू अवलोकन गर्नको लागि नयाँ बेन्चमार्क स्थापना गर्दछ।

अवलोकनको इतिहास र अन्तरिक्ष विकिरणको रहस्य

1970 को दशकको उत्तरार्धदेखि, स्थलीय र कक्षीय उपकरणहरूले ऊर्जा स्तरहरू रेकर्ड गरेको छ जुन तारा Gamma Cassiopeiae को पृथक प्रकृतिसँग मेल खाँदैन। Essa भिन्नताले बाह्य अन्तरिक्षमा यस तीव्र विकिरणको वास्तविक प्राथमिक स्रोतको बारेमा धेरै अनिर्णयात्मक सैद्धान्तिक सूत्रहरू उत्पन्न गर्यो।

खगोलभौतिकविद्हरूको टोलीले कडा अवलोकन अभियानहरू सञ्चालन गर्‍यो जसले बाइनरी प्रणालीको परिक्रमा अवधिलाई पूर्ण रूपमा कभर गर्‍यो, लगभग 203 पृथ्वी दिनको अनुमानित। Durante यस अन्तरालमा, अन्वेषकहरूले विसंगतिको व्याख्या गर्ने लगातार ढाँचाहरू फेला पार्न सुपरहिटेड प्लाज्माको तीव्रता र आन्दोलनमा भिन्नताहरू ट्र्याक गरे।

कक्षीय गतिशीलता र माध्यमिक शरीर पहिचान

महिनौंको निगरानीको क्रममा कब्जा गरिएको स्पेक्ट्राले पत्ता लगायो कि तातो प्लाज्माका हस्ताक्षरहरूले माध्यमिक शरीरसँग पूर्ण रूपमा सिंक्रोनाइज्ड रूपमा यसको गति परिवर्तन गर्‍यो। Essa भिन्नताले कम्प्याक्ट साथीको कक्षीय मार्गलाई पछ्यायो, मुख्य तारा Be लाई एक्स-रेको जनरेटरको रूपमा अस्वीकार गर्दै।

गतिमा भएको परिवर्तन यस तारा प्रणालीको अवलोकनको इतिहासमा अभूतपूर्व तथ्याङ्कीय विश्वसनीयताका साथ रेकर्ड गरिएको थियो। रेकर्डले पहिलो प्रत्यक्ष प्रमाण प्रदान गर्दछ कि चरम तापक्रम भएको सामग्री भित्री रूपमा सानो साथी तारासँग जोडिएको छ जुन मुख्य परिक्रमा गर्दछ।

मापनले यो स्थापित गर्न सम्भव बनायो कि वर्णक्रम रेखाहरूको गति प्रति सेकेन्ड करिब दुई सय किलोमिटर गुरुत्वाकर्षण हुन्छ। यो डेटा हातमा लिएर, म्यापिङ परियोजनामा ​​संलग्न अन्वेषकहरूले चुम्बकीय क्षेत्र बिनाको सेतो बौनाको परिदृश्यलाई पूर्ण रूपमा खारेज गर्यो।

बाइनरी प्रणालीमा पदार्थ क्याप्चर मेकानिज्म

प्रणालीको मेकानिक्सले दुई छिमेकी आकाशीय पिण्डहरू बीच सामूहिक स्थानान्तरणको निरन्तर प्रक्रिया मार्फत काम गर्दछ। Be प्रकारको तारा, यसको चर्को घुम्ने कारणले, यसको वरिपरि एक विशाल भूमध्य रेखा बन्ने सामग्रीको ठूलो मात्रा बाहिर निकाल्छ।

यस बाहिर निकालिएको सामग्रीको एक महत्त्वपूर्ण भाग सेतो बौनाको बलियो गुरुत्वाकर्षण तान द्वारा कब्जा गरी समाप्त हुन्छ। Esse क्याप्चर प्रक्रियाले दोस्रो एक्रिसन डिस्क सिर्जना गर्दछ, धेरै सघन र अधिक गतिशील, जसले कम्प्याक्ट वस्तुलाई अन्तरिक्षमा धेरै उच्च गतिमा परिक्रमा गर्छ।

सेतो बौनाको तीव्र चुम्बकीय क्षेत्रले फनेल जस्तै कार्य गर्दछ, पदार्थको प्रवाहलाई वस्तुको चुम्बकीय ध्रुवहरूमा निर्देशित गर्दछ। यो हिंसक प्रभाव प्रक्रिया को समयमा हो कि गतिज ऊर्जा रूपान्तरण हुन्छ र उच्च-तीव्रता एक्स-रे को रूप मा जारी हुन्छ।

यी एक्स-किरणहरूको ठूलो अंश सेतो बौनाको बाक्लो सतहबाटै प्रतिबिम्बित भई अन्त्य हुन्छ भनी पर्यवेक्षणहरूले विवरण दिए। Essa प्रतिबिम्ब गतिशीलता Terra को कक्षामा नाप्ने उपकरणहरू द्वारा पत्ता लगाइएको जटिल विकिरण ढाँचा सिर्जना गर्दछ।

XRISM उपग्रहमा माइक्रोक्यालोरिमिटर प्रविधि

वैज्ञानिक अन्वेषणको सफलता मौलिक रूपमा जापानी अन्तरिक्ष वेधशाला XRISM मा स्थापित Resolve भनिने उच्च परिशुद्धता माइक्रो क्यालोरिमिटरमा निर्भर थियो। उपकरणले अन्तरिक्ष अन्वेषणमा अभूतपूर्व विवरणको स्तरको साथ एक्स-रे स्पेक्ट्राको विश्लेषण गर्‍यो, धेरै हदसम्म अघिल्लो खगोलीय मिशनहरूको प्राविधिक सीमितताहरू पार गर्दै जसले आकाशको एउटै क्षेत्रलाई नक्सा गर्ने प्रयास गर्यो। घटना एक्स-रे फोटोनहरूमा मिनेट तापमान भिन्नताहरू मापन गर्ने क्षमता मुख्य ताराबाट उत्सर्जनलाई चुम्बकीय सेतो बौनाको अभिवृद्धि डिस्कबाट उत्सर्जनबाट अलग गर्न महत्त्वपूर्ण थियो।

यो उच्च प्राविधिक क्षमताले खगोलविद्हरूलाई हालैका दशकहरूमा प्रयोग गरिएका उपकरणहरूको संवेदनशीलताबाट पूर्णतया उम्कने अत्यन्त सूक्ष्म कक्षीय आन्दोलनहरू छुट्याउन अनुमति दियो। अवलोकन अभियानहरूको रणनीतिक योजनाले दुई खगोलीय पिण्डहरू बीचको गुरुत्वाकर्षण र चुम्बकीय अन्तरक्रियाको पूर्ण सिंहावलोकन प्रदान गर्दै परिक्रमा चक्रका विभिन्न चरणहरूमा डाटा क्याप्चर गर्न सुनिश्चित गर्‍यो। Resolve उपकरणको शुद्धताले उच्च-ऊर्जा एस्ट्रोफिजिक्स र चरम विकिरण निगरानीमा केन्द्रित भविष्यका मिसनहरूको लागि उत्कृष्टताको नयाँ मानक सेट गर्दछ।

खगोलीय क्याटलगहरूमा तारकीय प्रणालीहरूको पुनर्वर्गीकरण

Universidade र Liège टोलीद्वारा प्राप्त परिणामहरूले चुम्बकीय अभिवृद्धिको प्रक्रियामा Be प्रकारका विशाल ताराहरू र सेतो बौनाहरूबाट बनेको प्रणालीहरूको अस्तित्वलाई निश्चित रूपमा प्रमाणित गर्दछ। अद्यावधिक गरिएको सांख्यिकीय सर्वेक्षणहरूले संकेत गर्दछ कि यो विशिष्ट जनसंख्याले हाल विश्वभरका अन्तरिक्ष एजेन्सीहरूद्वारा सूचीकृत र अवलोकन गरिएका सबै Be ताराहरूको लगभग दस प्रतिशत प्रतिनिधित्व गर्दछ। डाटाले यी प्रणालीहरू मुख्यतया ज्ञात ब्रह्माण्डमा सबैभन्दा ठूलो Be ताराहरूसँग सम्बन्धित छन् भनी प्रकट गर्दछ। Essa वास्तविक वितरण विगतमा तयार गरिएका सैद्धान्तिक भविष्यवाणीहरूसँग एकदमै भिन्नता छ, जसले मुख्यतया तल्लो द्रव्यमानका ताराहरू मिलेर बनेको धेरै संख्यामा जनसङ्ख्यालाई गलत रूपमा संकेत गरेको छ। खोजले तारकीय क्याटलगहरूमा तत्काल अद्यावधिक गर्न बाध्य पार्छ र वैज्ञानिकहरूले चरम घनत्वहरूको आकाशीय पिण्डहरू बीचको अन्तरक्रियालाई वर्गीकरण गर्ने तरिकामा, गणितीय मोडेलहरूको गहिरो समीक्षा आवश्यक छ जसले सहस्राब्दीमा बाइनरी प्रणालीहरूको विकास र अन्तरिक्षको शून्यमा सामूहिक स्थानान्तरणको दक्षता वर्णन गर्दछ।

रातको आकाशमा नक्षत्र स्थान र दृश्यता

तारा Gamma Cassiopeiae रातको आकाशमा एक विशेषता अक्षर W आकारको चित्रण गर्दै समरूपी नक्षत्रको केन्द्रीय टुप्पा बनाउँछ। यो प्रणाली हाम्रो ग्रहबाट लगभग पाँच सय पचास प्रकाश वर्षको दूरीमा अवस्थित छ, जसले यसलाई विकिरण र गुरुत्वाकर्षणमा विस्तृत खगोल भौतिक अध्ययनहरूको लागि उत्कृष्ट प्राकृतिक प्रयोगशाला बनाउँछ।

भूमि पर्यवेक्षकहरू द्वारा निरन्तर अनुगमन

विश्वको उत्तरी गोलार्धमा अवस्थित पर्यवेक्षकहरूले राम्रो वायुमण्डलीय अवस्था र कम प्रकाश प्रदूषण भएको रातमा नाङ्गो आँखाले तारा प्रणाली हेर्ने सुअवसर पाएका छन्। साना कमर्शियल टेलिस्कोपको प्रयोग यसको स्पष्ट चमकमा आवधिक भिन्नताहरू प्रकट गर्न पर्याप्त छ।

यसको उत्कृष्ट दृश्यता र यसको उत्सर्जनको गतिशील व्यवहारको कारण, खगोलीय पिण्ड आज सबैभन्दा बढी निगरानी गरिएका लक्ष्यहरू मध्ये एक हो। Tanto शौकिया खगोलविद्हरू र ठूला अन्तर्राष्ट्रिय वेधशालाहरूका पेशेवरहरूले बाइनरी प्रणालीमा निरन्तर परिवर्तनहरू रेकर्ड गर्न अवलोकन समय समर्पित गर्छन्।

चरम ब्रह्माण्ड घटना मा अनुसन्धान मा प्रगति

यी बाइनरी प्रणालीहरूको मेकानिक्सको गहिरो बुझाइले ब्रह्माण्ड भित्र गहिरो हुने चरम ब्रह्माण्डीय घटनाहरूको अध्ययन गर्न आवश्यक उपकरणहरू प्रदान गर्दछ। कम्प्याक्ट वस्तु सानो छ, अत्यन्त बाक्लो छ र एक्रिटिंग सामग्री च्यानल गर्न सक्षम चुम्बकीय क्षेत्रले सम्पन्न भएको पुष्टि गर्दा उच्च-मास स्टेलर इभोलुसनको सिद्धान्तहरूलाई एकताबद्ध गर्न हराएको टुक्रा प्रदान गर्दछ। Isso ले देखाउँछ कि चुम्बकीय अन्तरक्रियाले ऊर्जा अपव्ययमा धेरै केन्द्रीय भूमिका खेल्छ जुन पहिले सैद्धान्तिक भौतिकशास्त्रीहरूले कक्षीय गतिशीलताको अध्ययन गरेका थिए।

लगभग बीस समान आकाशीय वस्तुहरू पहिले नै ग्यालेक्सीमा विधिवत रूपमा सूचीबद्ध भइसकेका छन्, वैज्ञानिक समुदायसँग अब अन्तरिक्ष विकिरणको व्यवहारको विश्लेषण गर्न परीक्षण र प्रमाणित भौतिक मोडेल छ। Esse आधुनिक खगोल विज्ञानको इतिहासमा अभूतपूर्व विश्लेषणात्मक कठोरताले थप जटिल अनुसन्धानहरूको लागि मार्ग प्रशस्त गर्छ, जसमा सुपरमासिभ ताराहरूको जीवनको अन्तिम चरणमा हुने गुरुत्वाकर्षण तरंगहरूको उत्सर्जन, अन्तरिक्ष अन्वेषणको क्षितिज विस्तार गर्दै अन्तर्राष्ट्रिय खगोलीय अनुसन्धानको आगामी दशकहरूको लागि।

To Top