Lolemba, Marichi 30, Lua ikukula. Satellite yachilengedwe ikupita patsogolo mowonekera usiku kumwamba ndipo kwatsala masiku ochepa kuti ifike gawo lonse. Observadores ikhoza kuona kuwonjezeka kwapang’onopang’ono kwa gawo lounikira kumanja pamene likuwonetsedwa kuchokera ku Hemisfério Sul.
Kuzungulira kwa mwezi kumatsata njira yake yanthawi zonse ndi nthawi ya masiku 29.5 pakati pa Lua yatsopano ndi ina. Cada gawo lalikulu limatenga pafupifupi masiku asanu ndi awiri ndipo zimachokera ku malo achibale pakati pa Sol, Terra ndi Lua. Essa kuyanjana kwamphamvu yokoka kumatsimikizira kuchuluka kwa kuwala kowonekera kwa mwezi.
- Madzi osefukira a Lua adachitika pa Marichi 3 m’mamawa
- Gawo locheperako lidayamba pa Marichi 11 m’mawa
- Lua yatsopano idachitika pa Marichi 18 kumapeto kwausiku
- Gawo lakukula lidayamba pa Marichi 25 masana
Kumvetsetsa magawo akulu a Lua ndi mawonekedwe ake
Magawo anayi akuluakulu amawonetsa kuzungulira kwa mwezi mosiyana. Cada imapereka mawonekedwe owoneka bwino akawonedwa kuchokera ku Terra. Kuwoneka kumadalira kuchuluka kwa kuwala kwa dzuwa komwe kumawonekera pamwamba pa setilaiti.
Kutsika Lua kumakhala ndi mawonekedwe ofanana ndi zilembo D kapena C kutengera malo. Ela imawonekera pambuyo pa gawo lonse ndipo pang’onopang’ono imachepetsa malo owala. Essa gawo likuwonetsa kutha kwa kuzungulira ndikukonzekeretsa kusawoneka kwa Lua yatsopano.
Panthawi ya Lua yatsopano satellite imalumikizana ndi Sol mogwirizana ndi Terra. Ndicho chifukwa chake zimakhalabe kumwamba masana ndipo siziwoneka mosavuta usiku. Essa masinthidwe amawonetsa kuyambika kwa kayendedwe katsopano ka mwezi.
Kanyenyezi Lua amaunikira theka lakumadzulo monga momwe Hemisfério Sul. Ela ikufanana ndi chilembo C kuchokera momwemo ndipo imawala kwambiri usiku uliwonse. Gawo lowala likuwonjezeka pang’onopang’ono mpaka kufika pa gawo lonse.
Kusiyanitsa pakati pa ma hemispheres
Maonekedwe a Lua amasiyana malinga ndi dera la owonera. No Hemisfério Sul setilaiti imawoneka yokhotakhota poyerekeza ndi mawonekedwe a Hemisfério Norte. Kusiyana kwa Essa kumachitika chifukwa cha malo komanso momwe wowonera amayendera.
Nkhope yomweyo ya Lua imawonedwa nthawi zonse kuchokera ku Terra. Isso zimachitika chifukwa nthawi yozungulira setilaiti imagwirizana ndi nthawi yomwe imatengera kuzungulira dziko lapansi. Chochitikachi chimapangitsa kuti nkhope ikhale yolunjika kwa ife.
Mtunda pakati pa Terra ndi Lua
Mtunda wapakati pakati pa Terra ndi Lua ndi pafupifupi makilomita 384,000. Pakali pano, muyesowu umalemba kusintha kwa tsiku ndi tsiku chifukwa cha kanjira kozungulira ka satellite. Pa Marichi 30, 2026, kulekanitsa pafupifupi kuli pafupi ndi makilomita 383 mpaka 400,000 kutengera nthawi yeniyeni.
Gawo lotsatira la mwezi
Lua iyenera kulowa mugawo lonse pa Epulo 1. Kusintha kwa Essa kudzachitika kumapeto kwa usiku ndipo kudzapereka kuwala kokulirapo kumwamba. Observadores azitha kutsatira kuwonjezereka kwapang’onopang’ono kwa kuyatsa mpaka pachimake cha gawoli.
Kalendala ya mwezi wa Marichi imatha ndi Lua ikadali pakukula. Mwezi unayamba ndi Lua yonse pa 3 ndipo idadutsa magawo onse akulu. Kutsatizanaku kumatsatira ndondomeko ya zakuthambo popanda kusintha kwakukulu.
Momwe mungawonere kukula kwa Lua
Gawo la crescent limalola kuwonera bwino m’maola oyambirira usiku. Gawo lowala limakula tsiku ndi tsiku ndipo limathandizira kuzindikira mlengalenga. Condições nyengo yabwino imakonda kuwonedwa popanda kufunikira kwa zida zapadera.
Kugwirizana kwa mphamvu yokoka pakati pa zinthu zakuthambo kumapangitsa kuti kuzungulirako kukhale kodziwika bwino. Essa kukhazikika kumathandiza akatswiri a zakuthambo ndi anthu omwe ali ndi chidwi kukonzekera zowonera chaka chonse. Chochitikachi chikupitilira kudzutsa chidwi chifukwa cha kusakhazikika komanso kukongola kwake.
Zofuna kudziwa za kuzungulira kwa mwezi
Kuwala kwa mwezi kumayimira nthawi yathunthu pakati pa Luas ziwiri zotsatizana. Nthawi ya Esse imasiyana pang’ono koma imakhala yokhazikika pakapita zaka zambiri. Magawowa amakhudza zinthu zingapo zowoneka padziko lapansi.
Lua yonse ikuyimira nthawi yowonekera kwambiri. Pa Nessa, setilaiti ili moyang’anizana ndi Sol ndipo imawunikira nkhope yonse moyang’anizana ndi Terra. Kuwala kokwanira kumapangitsa kuwunika ngakhale m’matauni omwe ali ndi kuipitsidwa ndi kuwala.
