3I/ATLAS traci nadmierną masę i wykazuje intensywny przeciwogon słoneczny po peryhelium, mówi Avi Loeb
Astronom Avi Loeb z Universidade z Harvard zidentyfikował anomalne zachowania komety międzygwiazdowej 3I/ATLAS w okresie od 22 do 24 listopada 2025 r.
Zdjęcia wykonane przez amatorskie teleskopy ukazały jasną komę wokół jądra, z głównym ogonem skierowanym w stronę Sol i antywargiem skierowanym w stronę słońca.
Taka konfiguracja, zaobserwowana w pobliżu peryhelium 29 października, sugeruje wyrzucanie materiału o dużej objętości.
Loeb oblicza, że całkowita utrata masy pomiędzy lipcem a listopadem osiągnęła kilka miliardów ton, co stanowi około 10% minimalnej wartości oszacowanej dla obiektu.
Cechy wizualne uchwycone w ostatnich obserwacjach
Zdjęcia z 22 listopada, wykonane przez astrofotografów jako Mitsunori Tsumura, przedstawiają 3I/ATLAS ze skolimowanymi dżetami rozciągającymi się na odległość do 1 miliona kilometrów w kierunku Sol.
Przeciwogon, powstały w wyniku perspektywy orbity wyrównanej z płaszczyzną ekliptyki, wykazuje jasność i rozciągłość przewyższającą wzory komet słonecznych.
Struktury te wskazują na tempo sublimacji lodu przewyższające konwencjonalne modele obiektów międzygwiazdowych.
Wykryto przyspieszenie przekraczające grawitację Słońca
Pomiary astrometryczne zarejestrowały przyspieszenie promieniowe wynoszące 1,1 × 10⁻⁶ jednostek astronomicznych na dzień do kwadratu w 3I/ATLAS.
Wartość ta w połączeniu z przyspieszeniem poprzecznym wynoszącym 3,7×10⁻⁷ wskazuje na impulsy powodowane przez strumienie gazu w nietypowych ilościach.
W naturalnych kometach takie efekty wynikają z asymetrycznych wyrzutów, ale obserwowana wielkość wymaga wyrzutów na dużą skalę.
Loeb zauważa, że zaawansowane technologie mogą generować ten sam efekt przy zmniejszonej utracie masy.
Według danych z sond takich jak STEREO-A i SOHO, jasność obiektu wzrosła pięciokrotnie pomiędzy wrześniem a październikiem.
🚨 ‼️ WYJAŚNIENIE PRZYSPIESZENIA 3I/ATLASA 🚨 !! Porém, życie jest o wiele nudniejsze, niż byśmy chcieli!! Então to jest naukowe wyjaśnienie przyspieszenia 3I/ATLASA!! Chociaż niektórzy komentatorzy… pic.twitter.com/OtRIjnUaTO
— Sacani (Space Today) – AKA Gordão Foguetes (@SpaceToday1) November 3, 2025
Utrata masy rzuca wyzwanie modelom komet
Intensywna sublimacja w pobliżu Sol spowodowała odgazowanie, które usunęło ponad 13% pierwotnej masy 3I/ATLAS.
Obliczenia oparte na zdjęciach z lipcowego Hubble szacują średnicę na maksymalnie 5,6 km, co jest niewystarczające, aby uzasadnić utratę 5 miliardów ton miesięcznie.
Aby uwzględnić wywnioskowane straty, powierzchnia musiałaby przekraczać 1600 km², co oznaczałoby średnicę 23 kilometrów.
Ta rozbieżność sugeruje możliwą fragmentację lub niekonwencjonalne źródła wyrzutów.
W obserwacjach przeprowadzonych 11 listopada obiekt zachował integralność jako pojedyncza bryła, nie wykazując żadnych oznak całkowitego zniszczenia.
Porównanie z poprzednimi gośćmi międzygwiezdnymi
1I/’Oumuamua wykryta w 2017 roku wykazywała przyspieszenie bez widocznej komy ani ogona.
2I/Borysow z 2019 r. zachowywała się jak typowa kometa, ze standardowymi wyrzutami gazu i pyłu.
Inaczej jest w przypadku 3I/ATLAS, który łączy w sobie rozwinięty ogon, silne zabezpieczenie przed ogonem i duże przyspieszenie, co stanowi niespotykaną dotąd kombinację tych trzech elementów.
Prawdopodobieństwo jego orbity wstecznej, ustawionej mniej niż 5 stopni w stosunku do ekliptyki, wynosi 0,2%, co zwiększa jej rzadkość do jednego na sto milionów.
Spektroskopia ujawnia skład zawierający 87% CO2, 9% CO i tylko 4% wody, co kontrastuje z kometami z Sistema Solar.
Nadchodzące obserwacje i planowane analizy
Duże teleskopy, w tym James Webb, planują zdjęcia w grudniu w celu uzyskania większej rozdzielczości.
3I/ATLAS zbliży się do Terra 19 grudnia na odległość 270 milionów kilometrów, idealną do precyzyjnych pomiarów.
W marcu 2026 minie blisko Júpiter, na granicy promienia Hill, umożliwiając badanie oddziaływań grawitacyjnych.
- Analiza spektralna komy i ogonów pod kątem składu chemicznego dżetów.
- Monitorowanie trajektorii w celu potwierdzenia ciągłego przyspieszania.
- Porównanie z danymi komety słonecznej w celu sprawdzenia poprawności modeli.
- Ocena anomalnej polaryzacji w chmurze gazu.
Kroki te pozwolą określić, czy anomalie wynikają z procesów naturalnych, czy też wymagają rewizji teoretycznej.
